https://saeedlex.com/ހައިކޯޓާއި ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ އާ ޙުކުމްތައްdvTue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000 https://saeedlex.com/c/2023HCA311_09112025025643/https://saeedlex.com/c/2023HCA311_09112025025643/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 6 ނޮވެމްބަރު 2025 — ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 27 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން، ވަޒީފާއިން ވަކިކުރުމާ ގުޅޭ މައްސަލައެއްގައި ވަކިކުރި ސަބަބަކީ އެކަށީގެންވާ ސަބަބެއްކަން ސާބިތުކޮށްދިނުމުގެ ބުރަ އޮތީ ވަޒީފާދޭ ފަރާތަށެވެ؛ ސާބިތުނުކުރެވިއްޖެނަމަ އެކަށީގެންވާ ސަބަބެއްނެތި ވަކިކުރީ ކަމުގައި ބެލެވޭނެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2023HCA197_06112025104428/https://saeedlex.com/c/2023HCA197_06112025104428/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 6 ނޮވެމްބަރު 2025 — ޤާނޫނު ނަންބަރު 77/17 ގެ ދަށުން ކުޅަ ދައުވާތަކުގައި ކަނޑައެޅި އުޞޫލުތައް (އިބްރާހީމް ނާފިޛު އާއި އަޙްމަދު ލަޠީފް ޤަޟިއްޔާ) އަށް ވުރެ، ޤާނޫނު ނަންބަރު 17/2011 ގެ ދަށުން ކުރާ ދައުވާއެއް ސާބިތުކުރަންޖެހޭ ގޮތް ބަލަންވާނީ އެ ޤާނޫނާއި އެ ޤާނޫނު ތަޠުބީޤުކޮށް ނިންމާފައިވާ ޤަޟިއްޔާތަކުގެ އަލީގައެވެ. https://saeedlex.com/c/22025HCA187_30102025180620/https://saeedlex.com/c/22025HCA187_30102025180620/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 30 އޮކްޓޫބަރު 2025 — ކުޑަކުދިންގެ ޙައްޤުތައް ރައްކާތެރިކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ 8 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) އާއި (ނ) ގެ ދަށުން، ކުއްޖާގެ މަޞްލަޙަތަށް އިސްކަންދީ ކޮންމެ ކުއްޖަކާ ގުޅޭ ގޮތެއް ނިންމަންވާނީ އެ ކުއްޖެއްގެ ޚާއްޞަ ޙާލަތާއި ވަށައިގެންވާ ކަންކަމަށް ރިޢާޔަތްކޮށް، ކޮންމެ ކުއްޖެއްގެ މައްސަލަ ވަކިން ބަލައިގެންނެވެ؛ އެހެން ކުދިންގެ ޙާލަތާއި ރަޢުޔުގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް ނޫނެވެ. https://saeedlex.com/c/2025HCB1235_30102025181106/https://saeedlex.com/c/2025HCB1235_30102025181106/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 30 އޮކްޓޫބަރު 2025 — ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނުގެ 32 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ހައިކޯޓުން މައްސަލަތައް ބަލާނީ ދަށު ކޯޓުގައި ހުށަހެޅި ހެކިތަކާއި ދިފާޢުތައް އަސާސްކޮށްގެން ކަމަށާއި، އިސްތިއުނާފުގެ މަރުޙަލާގައި ހުށަހެޅިދާނީ ދަށު ކޯޓުގައި ހުށަހެޅުމުގެ ފުރުޞަތު ނުލިބޭ ހެކި ކަމަށެވެ. https://saeedlex.com/c/2025HCA124_30102025182152/https://saeedlex.com/c/2025HCA124_30102025182152/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 30 އޮކްޓޫބަރު 2025 — ކޯޓުގެ އަމިއްލަ އިސްނެގުމަށް ހޯދާ ލިޔުންތަކާއި މަޢުލޫމާތު ޚަޞްމުންނާ ހިއްސާކޮށް ބަސްބުނުމުގެ ފުރުޞަތު ދިނުމަކީ ނެޗުރަލް ޖަސްޓިސް (hearing rule) ދެމެހެއްޓުމަށް ފަނޑިޔާރުގެ މައްޗަށް ލާޒިމު ކަމެއް؛ މި އުޞޫލުތައް ޤާނޫނުއަސާސީގެ 42 ވަނަ މާއްދާގައި ހިމެނޭ https://saeedlex.com/c/2022HCA443_26102025154921/https://saeedlex.com/c/2022HCA443_26102025154921/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 26 އޮކްޓޫބަރު 2025 — އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތް (ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް) މައްސަލަ މުރާޖަޢާކޮށް، ހާދިސާ ހިނގިފަހުން 4 އަހަރަށްވުރެ ގިނަ ދުވަސް ވެފައިވާތީއާއި އިސްތިއުނާފު ރައްދުވާ މީހާގެ މައްޗަށް އިތުރު މައްސަލައެއް ހުށަހެޅިފައިނުވާތީ އިސްތިއުނާފު އިތުރަށް ކުރިއަށް ނުގެންދަން ނިންމުމުން، އިސްތިއުނާފުގެ ދަޢުވާ ފޯމު ބާޠިލުކުރެވިފައިވެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2022HCA340_23102025115835/https://saeedlex.com/c/2022HCA340_23102025115835/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 23 އޮކްޓޫބަރު 2025 — ވަޒީފާ ދޭ ފަރާތުގެ އަމިއްލަ ލިޔުންތަކުން (ވަޒީފާގެ ބަޔާނާއި ފޮނުވި ސިޓީ) މީހަކު ވަޒީފާއަށް ނަގައި މަސައްކަތް ކުރިކަން ފެންނަން އޮތްއިރު، އެ ފަރާތް މުވައްޒަފެއްކަމުގެ އެއްވެސް ރެކޯޑެއް ނެތްކަމަށް ބުނެ މައްސަލައިގެ އަސްލަށް އިންކާރުކުރުމަކީ ފެންނަން ހުރި ޙަޤީޤަތާ އެއްގޮތް ވާހަކައެއް ނޫނެވެ. https://saeedlex.com/c/2019HCA576_23102025120828/https://saeedlex.com/c/2019HCA576_23102025120828/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 23 އޮކްޓޫބަރު 2025 — އިންޖީނުލީ އުޅަނދެއް ނުރައްކާތެރިކޮށް ދުއްވުމުގެ ދަޢުވާއެއްގައި ޖެހުނުކަމާއި ނިޔާވުމުގެ އިތުރުން، އެންމެ މުހިންމު ގޮތެއްގައި ސާބިތުކުރަންޖެހެނީ ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް އުޅަނދު ދުއްވާފައިވަނީ ބާރު ސްޕީޑެއްގައި ނުވަތަ ހުއްދަ ސްޕީޑަށްވުރެ ބާރަށް ނުވަތަ ނުރައްކާތެރިކޮށް، ނުވަތަ ހިނގާބިނގާ އުޅޭ މީހުންނަށް ބަލަންވާ މިންވަރަށް ނުބަލައި ފަރުވާކުޑަކޮށްކަމެވެ؛ އެކްސިޑެންޓް ހިނގިކަމާއި ނިޔާވުން ސާބިތުވުމުން އެކަނި ދަޢުވާ ސާބިތެއް ނުވެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2025HCA184_23102025114920/https://saeedlex.com/c/2025HCA184_23102025114920/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 16 އޮކްޓޫބަރު 2025 — މުވައްޒަފަކު ވަޒީފާއިން ވަކިކުރުމުގައި މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަމާއި އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމްވެފައިވޭތޯ ބަލަންޖެހޭނެއެވެ. މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަމަކީ ވަކިކޮށްފައިވަނީ ޢަދުލުވެރި ނުވަތަ އެކަށީގެންވާ ސަބަބުތަކެއްގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށްކަމާއި، އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަމަކީ ވަކިކުރުމުގެ ކުރިން ފުރިހަމަކުރި އިޖުރާއަތަކީ ޢަދުލުވެރި އިޖުރާއަތަކަށް ވުމެވެ. https://saeedlex.com/c/2025HCA153_14102025143755/https://saeedlex.com/c/2025HCA153_14102025143755/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 14 އޮކްޓޫބަރު 2025 — ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 14 ވަނަ މާއްދާއިން ވަގުތީ މުއްދަތަކަށް (ޕްރޮބޭޝަން) ވަޒީފާ އަދާކުރުމަށް ތަންދީ، އެ މުއްދަތުގައި ނޯޓިސް ނުދީ އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކުރުމުގެ އިޚްތިޔާރު ދެފަރާތަށް ދެއެވެ؛ 28 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) އިން، ވަގުތީ މުއްދަތުގައި ވަކިކުރުމުން (ހ) ގެ ދަށުން ޝަކުވާ ހުށަހެޅުމުގެ ޙައްޤު ނުދެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2025HCB1234_12102025140835/https://saeedlex.com/c/2025HCB1234_12102025140835/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 12 އޮކްޓޫބަރު 2025 — ބަންދު މުރާޖަޢާކުރަންވާނީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާއާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 60 ވަނަ މާއްދާއާއި ޝަހީބް އިބްރާހީމް ޤަޟިއްޔާގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ތަރަހައިގެ ތެރޭގައެވެ؛ ފަނޑިޔާރު ބަލަންވާނީ 49 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ޙާލަތުތަކަށް ބަދަލެއް އައިސްފައިވޭތޯ، ފުރަތަމަ ބަންދާމެދު ނިންމުމުގައި ބޭނުންކުރި ވަސީލަތްތަކުގެ ބޭނުންކޮށްގެންނެވެ. https://saeedlex.com/c/2022HCA118_12102025140434/https://saeedlex.com/c/2022HCA118_12102025140434/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 12 އޮކްޓޫބަރު 2025 — ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލުގެ ގަވާއިދު 2015 ގެ 8 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ ދަށުން ވަޒީފާއާގުޅޭ މައްސަލައެއް ހުށަހަޅަންވާނީ މައްސަލަ އުފެދުނު ތާރީޚުން ފެށިގެން 6 މަސްދުވަހުގެ ތެރޭގައެވެ؛ އެ މުއްދަތު ފާއިތުވުމަށްފަހު ހުށަހަޅާ މައްސަލައެއްނަމަ ހުށަނޭޅުނު ސަބަބު ބަޔާންކޮށް ހުށަހަޅަންޖެހޭއިރު، އެ ސަބަބަކީ މަޤްބޫލު ސަބަބެއްކަމަށް ފެންނަނަމަ މައްސަލަ ބަލައިގަތުމަކީ (ނ) ގެ ދަށުން ޓްރައިބިއުނަލަށް ލިބިދީފައިވާ އިޚްތިޔާރެކެވެ. https://saeedlex.com/c/2024HCA119_07102025154910/https://saeedlex.com/c/2024HCA119_07102025154910/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 7 އޮކްޓޫބަރު 2025 — ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ 13 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ހެކި ވަޒަންކުރުމުގައި ކުއްޖާގެ ކިޔައިދިނުން އަސާސްކޮށް، އެއީ އާދަޔާ ޚިލާފަށް ތެދު ކިޔައިދިނުމެއްތޯ ބަލަންވާނީ އެ ކިޔައިދިނުން އެތެރެފުށާއި ބޭރުފުށުން އެއްގޮތްތޯ ބަލައިގެންނެވެ (ޕީ.ޖީ ވ. އަޙްމަދު މުޚްތާރު). https://saeedlex.com/c/2022HCA199_07102025161115/https://saeedlex.com/c/2022HCA199_07102025161115/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 7 އޮކްޓޫބަރު 2025 — ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 13 ވަނަ މާއްދާގެ (ކ) (ޖުމްލަ މުއްދަތު 2 އަހަރަށްވުރެ އިތުރުވުން) އާއި (އ) (މަޤްޞަދު ނުވަތަ ނަތީޖާއަކީ އާދައިގެ މަތިން އަބަދުވެސް ކުރަންޖެހޭ މަސައްކަތެއް ދާއިމީ ގޮތެއްގައި ކުރުންމަތީ ދެމިހުރުން) އަކީ ވަކިވަކިން ހިނގާ މުސްތަޤިއްލު ދެ ޤާނޫނީ އިފްތިރާޟް؛ (އ) ގެ ދަށުން ދާއިމީ އެއްބަސްވުމެއްކަމަށް ބެލުމަށް 2 އަހަރު ވަޒީފާގައި ހޭދަކުރުން ލާޒިމެއް ނުކުރޭ https://saeedlex.com/c/2025HCB1233_30092025180412/https://saeedlex.com/c/2025HCB1233_30092025180412/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 30 ސެޕްޓެމްބަރު 2025 — ފުލުހުންގެ ބަންދުގައި ހުރި ފަރާތަކުން ކްރިމިނަލް ކޯޓުގެ 145-J/MA/2025/1888 (18 ސެޕްޓެމްބަރ 2025) "ކޯޓު އަމުރު" އިސްތިއުނާފުކުރުމަށް ހުށަހެޅި ފޯމު ބަލައިގަނެވޭތޯ. https://saeedlex.com/c/2023HCA35_18092025125526/https://saeedlex.com/c/2023HCA35_18092025125526/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 18 ސެޕްޓެމްބަރު 2025 — އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން މައްސަލަ އިތުރަށް ކުރިއަށް ނުގެންދިއުމަށާއި އަނބުރާ ގެނައުމަށް ނިންމައި، އިސްތިއުނާފު ފޯމު ބާޠިލުކޮށްދިނުމަށް ސިޓީއަކުން އެދުމުން، އިސްތިއުނާފު ފޯމު ބާޠިލުކުރެވިފައިވޭ. https://saeedlex.com/c/2025HCA87_10092025171534/https://saeedlex.com/c/2025HCA87_10092025171534/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 10 ސެޕްޓެމްބަރު 2025 — ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނުގެ 32 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ހައިކޯޓުން މައްސަލަ ބަލާނީ ދަށުކޯޓުގައި ހުށަހެޅި ހެކިތަކާއި ދިފާޢުތައް އަސާސްކޮށްގެންނެވެ؛ ދަށުކޯޓުގައި ހުށަހެޅުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބި ހުށަނާޅާ ހެކިތަކާއި ނުކުތާތައް އިސްތިއުނާފީ މަރުޙަލާގައި ހުށަހެޅިނަމަވެސް ހައިކޯޓުން ރިޢާޔަތްކުރަން ނުޖެހޭނެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2025HCB1232_03092025144412/https://saeedlex.com/c/2025HCB1232_03092025144412/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 3 ސެޕްޓެމްބަރު 2025 — އިސްތިއުނާފު ބިނާވެފައިވަނީ ދަށުކޯޓުގެ ފަނޑިޔާރުގެ އިޚްތިޔާރީ ނިންމުމެއްގެ މައްޗަށްނަމަ، އެ އިޚްތިޔާރު ބޭނުންކުރި ގޮތަށް އިސްތިއުނާފީ ކޯޓު ވަންނާނީ ސުޕްރީމް ކޯޓުން ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް ވ. އޚމ ޤަޟިއްޔާގައި ކަނޑައަޅާފައިވާ މަދު ޙާލަތްތަކުގައެވެ؛ އެ ޙާލަތްތަކުން ކޮން ޙާލަތެއްކަން އިސްތިއުނާފު ފޯމުން އެނގޭގޮތަށް ބަޔާންކުރުމަކީ އިސްތިއުނާފުކުރާ ފަރާތުގެ ޒިންމާއެކެވެ. https://saeedlex.com/c/2025HCB1231_31082025104047/https://saeedlex.com/c/2025HCB1231_31082025104047/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 31 އޮގަސްޓް 2025 — ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 94 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގައިވާ 45 ދުވަހުގެ މުއްދަތު ގުނަންޖެހޭނީ ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ބަންދުން ދޫކޮށްލި ތާރީޚުން ފެށިގެންކަމަށް 2024/HC-B12/58 ޤަޟިއްޔާގައި ކަނޑައަޅާފައިވާތީ، އެ ތުހުމަތާ ގުޅޭ ދަށުކޯޓުގެ މަރުޙަލާގައި އެ ކަނޑައެޅުމަށް ތަބާވާން ޖެހެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2025HCB1230_26082025143211/https://saeedlex.com/c/2025HCB1230_26082025143211/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 26 އޮގަސްޓް 2025 — ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުސޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ކުރެވޭ ބަންދު މުރާޖަޢާކުރެވޭނީ އެ ޤާނޫނުގެ 36 ވަނަ މާއްދާއިންނެވެ. އެ މާއްދާގެ ދަށުން އަމުރު ބާޠިލުކުރެވޭނީ، ތުހުމަތުކުރެވޭ މީހާ ބަންދުގައި ބެހެއްޓުން ކޮންމެހެން ބޭނުން މީހެއް ނޫންކަމަށް، ނުވަތަ ބަންދުގައި ދެމެހެއްޓުމަށް އަމުރުކުރިއިރު އޮތް ޙާލަތު ބަދަލުވެއްޖެކަމަށް، ނުވަތަ އަމުރު ދެމެހެއްޓުމުގެ ބޭނުމެއް އިތުރަށް ނެތްކަމަށް ކޯޓަށް ފެނިއްޖެނަމައެވެ. https://saeedlex.com/c/2023HCA331_20082025141332/https://saeedlex.com/c/2023HCA331_20082025141332/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 20 އޮގަސްޓް 2025 — އިސްތިއުނާފީ މަރުޙަލާގައި ހެކި އަލުން ވަޒަންކުރެވޭނީ: ޝަރީޢަތްކުރި ކޯޓު/ޓްރައިބިއުނަލުން މައިގަނޑު ކަމަކާމެދު ގޮތެއް ކަނޑައަޅާފައި ނެތުން، ހެކި ވަޒަންކޮށްފައިވަނީ ބުއްދީގެ ހަމަތަކާ ޚިލާފަށްވުން، ހުރިހާ ހެކިތަކަށް ޝާމިލުކޮށް ބަލާއިރު ނެރެފައިވާ ދޭހައަކީ ރަނގަޅު ދޭހައެއް ނޫންކަމަށް ފެނުން، ނުވަތަ ސާބިތުވި ވާޤިއާތަކަށް ނުބައި ޤާނޫނީ އުޞޫލެއް ތަޠުބީޤުކުރުން ފަދަ ޙާލަތްތަކުގައެވެ. https://saeedlex.com/c/2024HCA262_19082025142857/https://saeedlex.com/c/2024HCA262_19082025142857/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 19 އޮގަސްޓް 2025 — މަދަނީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ ކުރިން، ޤާނޫނީ ވަކީލު ފީގެ ގޮތުގައި އެއް ޚަސްމު ކުރި ޚަރަދު އަނެއް ޚަސްމުގެ ކިބައިން ނަގައިދެމުން އައީ، އެކަމަށް ޤާނޫނެއްގައި ނުވަތަ ގަވާއިދެއްގައި ކަނޑައެޅިފައިވާ އުސޫލެއް އޮތުމަށް ނުވަތަ ދެ ޚަސްމުންގެ މެދުގައި އެކަމާމެދު އެއްބަސްވުމެއް އޮތުމަށް ބިނާކޮށް، އަދި ވަކާލާތުކުރުމުގެ ހުއްދަ އޮތް ވަކީލަކަށްވުމާއި، ވަކީލާ މުވައްކިލާ ދެމެދު ލިޔުމުން އެއްބަސްވުމެއް އޮތުމާއި، އެއްބަސްވި އުޖޫރަ ދީފައިވާކަން ސާބިތުވުމާއި، އުޖޫރައަކީ އެކަށީގެންވާ އަދަދަކަށްވުމުގެ ޝަރުޠުތައް ފުރިހަމަވާނަމައެވެ. ވަޒީފާއާބެހޭ މައްސަލަތަކުގައިވެސް ޢަމަލުކުރަމުން އައީ މި އުސޫލުންނެވެ. https://saeedlex.com/c/2024HCA235_21082025071858/https://saeedlex.com/c/2024HCA235_21082025071858/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 19 އޮގަސްޓް 2025 — އިސްލާމީ ޝަރީޢަތުގައި ކާވެންޏަށް ވަލީވެރިޔަކު ހުރުން ލާޒިމުވެ، ވަލީވެރިޔާގެ އިޒުނައާނުލައި ކުރާ ކާވެނި ބާޠިލުވާއިރު، ވަލީވެރިން އަރައިރުން ވެއްޖެނަމަ ވަލީވެރިޔަކު ނެތް އަންހެނާގެ ވަލީވެރިޔަކީ ސުލްޠާނު (ޙާކިމު) އެވެ. https://saeedlex.com/c/2022HCA226_18082025161229/https://saeedlex.com/c/2022HCA226_18082025161229/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 18 އޮގަސްޓް 2025 — ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނުގެ 43 ވަނަ މާއްދާގެ އިސްތިއުނާފީ އޮޅިގަނޑަށް ވާޞިލުނުވެވޭނީ، ފަނޑިޔާރު ޤާނޫނީ ގޯހެއް ހަދާފައިވާކަމަށް، ނުވަތަ ހެކިތަކަށް ނުވަތަ ދައްކާފައިވާ ވާހަކަތަކަށް ރިޢާޔަތް ނުކުރާކަމަށް ހަމައެކަނި ބުނާ ބުނުމަކުން ނޫނެވެ (އިބްރާހީމް ޖިހާދު ވ. ހައުސިންގ ޑިވެލޮޕްމަންޓް ކޯޕަރޭޝަން)؛ ޓްރައިބިއުނަލުން ސަބަބުތައް ތަފްޞީލުކޮށް ހެކިބަހަށް ރިޢާޔަތްކޮށް ނަތީޖާއަށް ވާޞިލުވެފައިވާނަމަ، ހައިކޯޓުން އިތުރަށް ގޮތެއް ކަނޑައަޅަންޖެހޭ ޤާނޫނީ ބަހުސެއް ނެތެވެ. https://saeedlex.com/c/2024HCA274_17082025094028/https://saeedlex.com/c/2024HCA274_17082025094028/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 17 އޮގަސްޓް 2025 — އިސްތިއުނާފުކުރި ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް، ކުށް ސާބިތުވި ނަމަވެސް ކަނޑައެޅޭނެ އަދަބަކީ ނިސްބަތުން ކުޑަ އަދަބެއްކަމާއި ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ މައްޗަށް އިތުރު މައްސަލައެއް ހުށަހެޅިފައި ނުވާތީ، މައްސަލަ ކުރިއަށް ނުގެންދިއުމަށް ނިންމައި ބާޠިލުކޮށްދިނުމަށް ސިޓީއަކުން އެދުމުން، އިސްތިއުނާފު ފޯމު ބާޠިލުކުރެވިފައިވޭ. https://saeedlex.com/c/2025HCB1229_13082025125700/https://saeedlex.com/c/2025HCB1229_13082025125700/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 13 އޮގަސްޓް 2025 — ދުންފަތް ކޮންޓްރޯލްކުރުމާބެހޭ ޤާނޫނަކީ މަދަނީ (އިދާރީ) ކުށްތަކެއް އުފައްދާ މަދަނީ ޠަބީޢަތުގެ ޤާނޫނެއް ނަމަވެސް، އެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން މަނާކުރާ ކަމެއް އެހެން ޤާނޫނެއްގެ ދަށުން ޖިނާއީ ކުށަކަށް ވެގެންދާ ޙާލަތުގައި، އެ ޤާނޫނުގައި ބަޔާންކުރާ ތަކެތި ހެކީގެ ގޮތުގައި ހޯދުމަށް ބަލައިފާސްކުރުމުގެ އަމުރަކަށް އެދެވޭނެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2021HCA396_13082025154325/https://saeedlex.com/c/2021HCA396_13082025154325/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 13 އޮގަސްޓް 2025 — ވަކި މުއްދަތެއް ކަނޑައެޅިފައިވާ ވަޒީފާގެ އެއްބަސްވުމެއް، (ކ) ގައިވާ ޙާލަތު ފިޔަވައި، އެ އެއްބަސްވުމުގައި ކަނޑައަޅާފައިވާ ތާރީޚުގައި އިތުރު ނޯޓިހަކާ ނުލައި ނިމުމަކަށް އަންނާނެއެވެ. މުއްދަތު ހަމަވުމަށްފަހު ވަރަށް ގިނަ ދުވަސް ވަންދެން މުވައްޒަފު މަސައްކަތުގައި ބަހައްޓައި މުސާރައާއި އިނާޔަތްތައް ދީފައިވާނަމަ، ދެފަރާތުގެ މެދުގައި ވަޒީފާގެ ގުޅުން ދެމިގޮސްފައިވާކަން އެނގެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2023HCA125_21102024172108/https://saeedlex.com/c/2023HCA125_21102024172108/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 20 އޮކްޓޫބަރު 2024 — ޝައްކުކުރުމުގެ ޙައިޘިއްޔަތު އުފެދޭ ޙާލަތަކީ ކަމެއް ސާބިތުކުރަން ބޭނުންވާ މިންވަރުގެ ހެކީގެ މައްޗަށް ބިނާކުރާ ޙާލަތެއް ނޫން، އެކަށީގެންވާ ސަބަބެއްގެ ނުވަތަ ބަޔާންކޮށްދެވޭ ޙަޤީޤީ ކަމަކުން އުފެދޭ ޙާލަތެކެވެ؛ ހަމައެކަނި ޝައްކުވެއޭ ބުނުމަކުން އެ ޙާލަތު ނުއުފެދޭނެ ނަމަވެސް، އެއީ ދާދި ކުޑަ ކަމެއްގެ މައްޗަށްވެސް ބިނާވެދާނެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2021HCA140_22102024030225/https://saeedlex.com/c/2021HCA140_22102024030225/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 17 އޮކްޓޫބަރު 2024 — މުވައްޒަފަކު ވަކިކުރުމުގައި މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަމާއި އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމުވެފައިވޭތޯ ބަލަންޖެހެއެވެ؛ މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަމަކީ ވަކިކުރުން ޢަދުލުވެރި ނުވަތަ އެކަށީގެންވާ ސަބަބަކަށް ބިނާވުމެވެ؛ އަދި ވަކިކުރި ސަބަބު އެކަށީގެންވާ ސަބަބެއްކަން މަދަނީ މައްސަލަތަކުގެ މިންގަނޑު ކަމުގައިވާ ބޮޑަށް ބުރަވެވޭ މިންގަނޑުން ސާބިތުކުރުމަކީ ވަޒީފާދޭ ފަރާތުގެ ޒިންމާއެކެވެ. https://saeedlex.com/c/2024HCB1242_15102024141836/https://saeedlex.com/c/2024HCB1242_15102024141836/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 15 އޮކްޓޫބަރު 2024 — ބަންދާމެދު ގޮތް ނިންމާ މަޖިލީހުގައި ނިންމާ ނިންމުމުގެ ސަބަބު ޚަޞްމުންނަށް ފޯރުކޮށްދޭންޖެހޭ؛ ހަމައެކަނި ސަބަބު މަޙްޟަރުގައި އޮންނާނެ ކަމަށް ބުނުމުން ނުފުދޭ، ނަމަވެސް ބަންދު މަޖިލީހުގެ ނިންމުމުގައި ސަބަބުތައް އިޖުމާލީ ގޮތެއްގައި ބަޔާންކުރުމުން ފުދޭ (ފަނޑިޔާރު ފާޠިމަތު ފަރްހީޒާ، ޕެރ. 79-80) https://saeedlex.com/c/2024HCB1241_14102024061106/https://saeedlex.com/c/2024HCB1241_14102024061106/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 14 އޮކްޓޫބަރު 2024 — ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމާއިރު، ވަކި ޤާނޫނެއްގެ ދަށުން ތުހުމަތުކޮށްފައި ނެތްކަމަށް ބުނެ ބަންދުގައި ހުންނަންޖެހޭ މީހަކު ދޫކޮށެއް ނުލެވޭނެއެވެ؛ ވަކި މާއްދާއަކުން ތުހުމަތުކުރަނީ ބަންދު ދަމަހައްޓަން ކަމަށް ފަނޑިޔާރުގެ އަމިއްލަ ވިސްނުމަށް އިފްތިރާޟެއް ނުކުރެވޭނެއެވެ؛ ހެކީގެ ބާވަތަށް ބަލައި ބަންދުގައި ހުންނަންޖެހޭ މީހަކު ދޫކޮށްލުމަކީވެސް ކުރެވޭނެ ކަމެއް ނޫނެވެ. ބަލަންޖެހޭ އަސާސީ ކަމަކީ ތުހުމަތުކުރެވޭ ޢަމަލާއި އެކަމާ ގުޅުވައި އެވަގުތު ލިބިފައިވާ ހެކި ޤަރީނާއެވެ. https://saeedlex.com/c/2024HCB1238_13102024085615/https://saeedlex.com/c/2024HCB1238_13102024085615/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 13 އޮކްޓޫބަރު 2024 — އެއް ތުހުމަތާ ގުޅިގެން ކުރިން ނެރުނު ބަންދުގެ އަމުރެއްގެ އިސްތިއުނާފުގައި (2024/HC-B12/37) ނިންމާފައިވާ ހަމަ އެއް ނުކުތާތަކެއް ހުށަހަޅާފައިވާތީ، އެ ޤަޟިއްޔާގެ ނިންމުމަށް ތަބާވެ، ބަންދު 5 ދުވަހަށް އިތުރުކުރި އަމުރަކީ ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގަވާއިދުގެ 13 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) އާ ޚިލާފު އަމުރެއް ކަމަށް ކަނޑައެޅިއެވެ (ޕެރ. 12-16). https://saeedlex.com/c/2020HCA258_13102024151030/https://saeedlex.com/c/2020HCA258_13102024151030/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 13 އޮކްޓޫބަރު 2024 — މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 'ޤާނޫނު ޤަބޫލުކުރާގޮތް' ގެ ދަށުން، އެހެން ގޮތަކަށް ސާބިތުނުވާހާހިނދަކު، މީހެއްގެ ކޮންޓްރޯލްގެ ދަށުގައި ހުންނަ ތަނެއްގައި ނުވަތަ އެއްޗެއްގައި މަސްތުވާތަކެތި ހުރުމަކީ އެ މީހާގެ އަތުގައި މަސްތުވާތަކެތި ހުރީ ކަމުގައި ބެލުމެވެ؛ އަދި މަސްތުވާތަކެއްޗަށް ދެވިހިފާފައިނުވާ މީހެއްގެ އަތުގައި 4 ގްރާމަށްވުރެ ގިނަ ޑައިމޯފިން ހުރެއްޖެނަމަ އެއީ ޓްރެފިކްކުރުމަށް ހުރި ކަމުގައި ބެލެވޭނެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2024HCB1239_10102024112320/https://saeedlex.com/c/2024HCB1239_10102024112320/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 10 އޮކްޓޫބަރު 2024 — ކުށެއްގެ ތުހުމަތުގައިވާ މީހާގެ ބަންދާމެދު ގޮތެއް ކަނޑައެޅުމުގައި ފަނޑިޔާރު ޖަވާބު ހޯދަންޖެހޭ ދެ ސުވާލަކީ، ކުށުގެ ތުހުމަތު އޮތްތޯ ބެލުމާއި ބަންދުގައި ބަހައްޓަންޖެހޭ ޙާލަތެއް ވޭތޯ ބެލުމެވެ؛ މި ކަންކަން ބަޔާންކޮށްފައިވަނީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާއާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގައެވެ. https://saeedlex.com/c/2021HCA337_10102024112013/https://saeedlex.com/c/2021HCA337_10102024112013/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 10 އޮކްޓޫބަރު 2024 — ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނާއި ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލުގެ ގަވާއިދުގެ ދަށުން ޓްރައިބިއުނަލުން ބެލުމަށް ހަމަޖެހިފައިވަނީ ވަޒީފާދޭ ފަރާތާއި ވަޒީފާ އަދާކުރާ ފަރާތާ ދެމެދު އުފެދޭ ޚުޞޫމާތުތަކެވެ؛ ވަޒީފާ ދިނުމުގައި (ވަޒީފާއަށް މީހަކު ހޮވުމުގައި) އުފެދޭ ޚުޞޫމާތުތަކުގެ ތެރެއިން ޓްރައިބިއުނަލަށް ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ލިބިގެންވަނީ ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 2 ވަނަ ބާބުގައިވާ ތަފާތުކުރުން މަނާކުރާ މާއްދާގެ ދަށުން ތަފާތުކުރުން އެކުލެވިގެންވާ މައްސަލަތަކަށް އެކަންޏެވެ. https://saeedlex.com/c/2024HCB1240_09102024173637/https://saeedlex.com/c/2024HCB1240_09102024173637/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 9 އޮކްޓޫބަރު 2024 — ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގަވާއިދުގެ 181 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ ދަށުން، މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓަކުން ތަހުވީލުކުރާ ޖިނާއީ މައްސަލައެއް ދަށު ކޯޓުގައި ޤަޟިއްޔާކުރަންޖެހެނީ އެ މައްސަލަ ދަށު ކޯޓަށް ލިބުމުން، އައު ޤަޟިއްޔާ ނަންބަރެއް ދީގެންނެވެ؛ ދައުލަތުން އަލުން ދަޢުވާ ހުށަހެޅުން ލާޒިމެއް ނޫނެވެ. https://saeedlex.com/c/2023HCA79_10102024101754/https://saeedlex.com/c/2023HCA79_10102024101754/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 9 އޮކްޓޫބަރު 2024 — ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ 13 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ހެކި ވަޒަންކުރާނީ ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2019/SC-A/77 (ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. އަޙްމަދު މުޚްތާރު) ޤަޟިއްޔާގެ އުޞޫލުންނެވެ؛ ކުއްޖާގެ ކިޔައިދިނުމަކީ އާދަޔާ ޚިލާފަށް ތެދު ކިޔައިދިނުމެއްތޯ ބަލާނީ އެ ކިޔައިދިނުން އެތެރެފުށުން (ތެދުބަހުން ކިޔައިދޭ މީހަކު ކިޔައިދޭނެ ތަފްޞީލު ހުރުން) އަދި ބޭރުފުށުން (އެހެން ހެކިންގެ ހެކިބަހާއި ހެކިތަކާ އެއްގޮތްވުން) އެއްގޮތްތޯ ބަލައިގެންނެވެ. (ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2019/SC-A/94 ވެސް ބަލާ) https://saeedlex.com/c/2024HCB1237_08102024090957/https://saeedlex.com/c/2024HCB1237_08102024090957/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 8 އޮކްޓޫބަރު 2024 — އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާތަކުގައި ދަށު ކޯޓުގެ ނިންމުމުގައި ރިޢާޔަތްނުކުރެވުނު ޤާނޫނީ ނައްޞުތަކާއި އިސްތިއުނާފުކުރާ ސަބަބާއި އުފެދޭ ޤާނޫނީ ބަހުސް ބަޔާންކޮށްފައިވާނަމަ، އެއީ އިސްތިއުނާފީ އޮޅިގަނޑު ގިރާނުކުރެވޭ ނުކުތާތަކެއްކަމަށް ބުނެ ދައުލަތުން ހުށަހަޅާ އިޖުރާއީ އިޢުތިރާޟު ބަލައިނުގަނެވޭނެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2022HCA489_07102024155003/https://saeedlex.com/c/2022HCA489_07102024155003/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 7 އޮކްޓޫބަރު 2024 — އުމުރުން ދުވަސްވީ މީހުންގެ އަސާސީ ޕެންޝަނަކީ މުސާރައެއް ނޫނެވެ؛ އެއީ ޕެންޝަން ޢުމުރު ހަމަވާ ކޮންމެ ރައްޔިތަކަށް ޤާނޫނުން ލިބިދޭ ޕެންޝަނެކެވެ؛ އެހެންކަމުން ޢާއިލާއާބެހޭ ގަވާއިދުގެ 55 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ ދަށުން "މުސާރައިން ޚަރަދު ކަނޑަމުން ގެންދިއުމަށް" އެންގުމުގެ ބާރަކީ އަސާސީ ޕެންޝަން ކެނޑުމަށް ޕެންޝަން އޮފީހަށް އަމުރުކުރެވޭނެ ބާރެއް ނޫނެވެ. (ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ނިޔާޒްގެ ރައުޔު، ފަނޑިޔާރު ޙުސައިން މަޒީދު ތާއީދުކޮށް) https://saeedlex.com/c/2024HCB1236_06102024160609/https://saeedlex.com/c/2024HCB1236_06102024160609/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 6 އޮކްޓޫބަރު 2024 — ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުމުގައި ގޮތެއް ކަނޑައަޅާފައިވާ ނުކުތާއެއްގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް އެ ނުކުތާ އިސްތިއުނާފުގައި ހުށަހެޅުމުގެ ޙައްޤު އިސްތިއުނާފުކުރާ ފަރާތަށް ލިބެއެވެ؛ އެހެންކަމުން، އެ ނުކުތާ ދަށުކޯޓަށް ހުށަނާޅާ ކަމަށް ބުނެ ދައުލަތުން ހުށަހެޅި އިޖުރާއީ ހުށަހެޅުން ބަލައިނުގަނެވެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2023HCA97_06102024160750/https://saeedlex.com/c/2023HCA97_06102024160750/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 6 އޮކްޓޫބަރު 2024 — އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން (ޤާނޫނީ ވަކީލުގެ ސިޓީއަކުން) މައްސަލަ އިތުރަށް ކުރިއަށް ނުގެންދިއުމަށް ނިންމާ އިސްތިއުނާފު ފޯމު ބާޠިލުކޮށްދިނުމަށް އެދިއްޖެނަމަ، ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ ދަށުން ދަޢުވާ ފޯމް ބާޠިލުކުރެވޭނެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2022HCA450_06102024160400/https://saeedlex.com/c/2022HCA450_06102024160400/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 6 އޮކްޓޫބަރު 2024 — ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 ގެ 47 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ހެކީގެ ހަމައަކީ ހެކީގެ ޢަދަދު ހަމަކުރުމެއް ނޫން؛ ކުޑަކުއްޖާގެ ހެކިބަހަކީ އާދަޔާ ޚިލާފަށް ތެދުކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވޭ ހެކިބަހެއްނަމަ އެއަށް ބިނާކޮށް ދަޢުވާ ސާބިތުކުރެވިދާނެ (މުޚްތާރު ޤަޟިއްޔާ) https://saeedlex.com/c/2024HCB1235_02102024033916/https://saeedlex.com/c/2024HCB1235_02102024033916/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 1 އޮކްޓޫބަރު 2024 — ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގަވާއިދުގެ 3 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ ދަށުން، މާލެ ފިޔަވައި މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓެއް ހުންނަ ރަށަކުން މީހަކު ހައްޔަރުކުރެވިއްޖެނަމަ، 24 ގަޑިއިރުގެ ތެރޭގައި ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ލިބިގެންވަނީ އެ ރަށެއްގެ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓަށެވެ؛ އެ ކޯޓުން ނިންމެން ނެތް ޙާލަތުގައިވެސް (3(ނ)) ނިންމަންޖެހެނީ އެ ދާއިރާގެ އެހެން މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓަކުންނެވެ؛ އެފަދަ ޙާލަތެއްގައި ކްރިމިނަލް ކޯޓަށް އިޚްތިޞާޞް ނުލިބެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2022HCA298_02102024033847/https://saeedlex.com/c/2022HCA298_02102024033847/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 1 އޮކްޓޫބަރު 2024 — ފުރިހަމަނުވާ ކުށްތަކަކީ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގައި ކުށެއް ކުރަން އުޅުމާއި، ކުށެއް ކުރުމަށް އެދުމާއި، ކުށް ކުރުމަށް ރޭވުން ފަދަ، ފުރިހަމަނުވާ ކުށްތައް ބަޔާންކުރާ ބާބުގައިވާ ކުށްތަކެވެ؛ އެ ބާބުގައި ނުހިމެނޭ ކޮންމެ ކުށަކީ މާއްދީ ކުށެކެވެ. https://saeedlex.com/c/2024HCB1234_29092024154636/https://saeedlex.com/c/2024HCB1234_29092024154636/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 29 ސެޕްޓެމްބަރު 2024 — ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 94 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގެ ދަށުން ދަޢުވާ އުފުލުމަށް ލިބޭ 15 ދުވަހުގެ މުއްދަތު ހިނގަން ފަށާނީ، މައްސަލައެއްގެ ތަޙްޤީޤު ނިންމައި ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީހަށް ހުށަހެޅޭ ހިސާބުންނެވެ. https://saeedlex.com/c/2023HCA57_25092024092620/https://saeedlex.com/c/2023HCA57_25092024092620/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 25 ސެޕްޓެމްބަރު 2024 — ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނުގެ 16 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން އިޚްތިޞާޞްއާ ގުޅޭ ކަންކަން އިސްތިސްނާކުރެވިފައިވާތީ، ދަށުކޯޓަށް ބެލުމުގެ އިޚްތިޞާޞް ނެތި ބަލާފައިވާ މައްސަލައެއްކަން ފާހަގަވާނަމަ، އިސްތިއުނާފުގައި ނުކުތާއެއްގެ ގޮތުގައި ހުށަނޭޅުނަސް ހައިކޯޓުގެ އިސްނެގުމުން އެކަމާމެދު ގޮތެއް ކަނޑައެޅިދާނެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2023HCA376_22092024060211/https://saeedlex.com/c/2023HCA376_22092024060211/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 22 ސެޕްޓެމްބަރު 2024 — ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 28 (ހ) ގެ ދަށުން، އެކަށީގެންވާ ސަބަބެއްނެތި ވަކިކުރި ކަމަށް ބުނެ ޓްރައިބިއުނަލަށް ޝަކުވާ ހުށަހެޅޭނެ މުހުލަތަކީ ވަކިކުރި ތާރީޚުން ފެށިގެން ތިންމަސް ދުވަހެވެ؛ މުއްދަތު ގުނަންވާނީ މާނަކުރުމުގެ ހަމަތައް ބަޔާންކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ 35 (ހ) ގެ ހަމަތަކާ އެއްގޮތަށެވެ. https://saeedlex.com/c/2022HCA61_22092024100410/https://saeedlex.com/c/2022HCA61_22092024100410/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 22 ސެޕްޓެމްބަރު 2024 — ވަޒީފާއަށް ޙާޟިރުވެ މަސްއޫލިއްޔަތު އަދާކުރުމަކީ މުވައްޒަފެއްގެ އެންމެ އަސާސީ އިލްތިޒާމެއް ކަމަށާއި، ވަޒީފާ އަދާކުރާ ތަނުގެ އުޞޫލުތަކާ އެއްގޮތަށް ނަގާ ޗުއްޓީއެއްގައި ނޫން ގޮތަކަށް އެއްޗެއް ނާންގައި ގިނަ ދުވަސްތަކެއް ވަޒީފާއަށް ޙާޟިރުނުވުމަކީ ވަޒީފާގެ އަސާސީ އިލްތިޒާމަށް ސީދާ ޚިލާފުވުމެކެވެ. https://saeedlex.com/c/2022HCA13_11092024144337/https://saeedlex.com/c/2022HCA13_11092024144337/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 11 ސެޕްޓެމްބަރު 2024 — އާންމު އުޞޫލެއްގެ ގޮތުން ޠަބީޢީ އަދި ޤާނޫނީ ޝަޚްޞުންނަށް ދަޢުވާކޮށް ދަޢުވާ ރައްދުކުރެވޭނަމަވެސް، ދަޢުވާ ބަލައިގަތުމުގައި ދަޢުވާކުރާ ފަރާތުގެ މަޞްލަޙަތާއި ޙައިޘިއްޔަތު ބަލަންޖެހޭ ފަދައިން ދަޢުވާ ރައްދުކުރުމުގައިވެސް ދަޢުވާ ރައްދުވާ ފަރާތުގެ ޙައިޘިއްޔަތު ބަލަންޖެހޭނެއެވެ؛ ޙައިޘިއްޔަތު ނެތް ފަރާތަކަށް ރައްދުކުރާ ދަޢުވާއަކީ ޤާނޫނީ ގޮތުން ކުރެވޭނެ ދަޢުވާއެއް ނޫނެވެ (ޕެރ. 10-13). https://saeedlex.com/c/2023HCA0210_09092024163751/https://saeedlex.com/c/2023HCA0210_09092024163751/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 9 ސެޕްޓެމްބަރު 2024 — ޓެކްސް ދައްކާ ފަރާތުން ގުޅުންހުރި ފަރާތަކާ ކުރާ މުޢާމަލާތަކީ އާމްސް ލެންތު މުޢާމަލާތެއްތޯ ކަނޑައެޅުމަށް ކޮމްޕެރަބިލިޓީ އެނަލިސިސް ހަދަންޖެހޭކަން ވިޔަފާރީގެ ފައިދާއިން ޓެކްސް ނެގުމުގެ ޤާނޫނުގައި ސާފު ޢިބާރާތުން ބުނެފައި ނުވިނަމަވެސް، ޤާނޫނު އެއްރޮއްޖަކުން ކިޔުމުން އެ އެނަލިސިސް ހެދުން ޤާނޫނީ ގޮތުން ލާޒިމްވެއެވެ؛ ޤާނޫނުގައި ކަމެއް ލާޒިމްކޮށް އެކަން ކުރާނެ އިޖުރާއަތު ބަޔާންކޮށްފައި ނުވާނަމަ، އެކަމާގުޅޭ ޚާއްޞަ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތަކާއި ގައިޑްލައިންތަކަކީ (މި ޙާލަތުގައި އޯ.އީ.ސީ.ޑީ ޓްރާންސްފަރ ޕްރައިސިންގ ގައިޑްލައިންސް) ޢަމަލުކުރަންޖެހޭ އުޞޫލުތަކެކެވެ. (ހައިކޯޓުގެ 2021/HC-A/274,275 ޤަޟިއްޔާގެ ރައުޔަށް ތާއީދުކޮށް) https://saeedlex.com/c/2023HCA0209_09092024163649/https://saeedlex.com/c/2023HCA0209_09092024163649/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 9 ސެޕްޓެމްބަރު 2024 — ޓެކްސް ދައްކާ ފަރާތުން ގުޅުންހުރި ފަރާތަކާ ކުރާ މުޢާމަލާތަކީ އާމްސް ލެންތު މުޢާމަލާތެއްތޯ ކަނޑައެޅުމަށް ކޮމްޕެރަބިލިޓީ އެނަލިސިސް ހަދަންޖެހޭކަން ވިޔަފާރީގެ ފައިދާއިން ޓެކްސް ނެގުމުގެ ޤާނޫނުގައި ސާފު ޢިބާރާތުން ބުނެފައި ނުވިނަމަވެސް، ޤާނޫނު އެއްރޮއްޖަކުން ކިޔުމުން އެ އެނަލިސިސް ހެދުން ޤާނޫނީ ގޮތުން ލާޒިމްވެއެވެ؛ ޤާނޫނުގައި ކަމެއް ލާޒިމްކޮށް އެކަން ކުރާނެ އިޖުރާއަތު ބަޔާންކޮށްފައި ނުވާނަމަ، އެކަމާގުޅޭ ޚާއްޞަ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތަކާއި ގައިޑްލައިންތަކަކީ (މި ޙާލަތުގައި އޯ.އީ.ސީ.ޑީ ޓްރާންސްފަރ ޕްރައިސިންގ ގައިޑްލައިންސް) ޢަމަލުކުރަންޖެހޭ އުޞޫލުތަކެކެވެ. (ހައިކޯޓުގެ 2021/HC-A/274,275 ޤަޟިއްޔާގެ ރައުޔަށް ތާއީދުކޮށް) https://saeedlex.com/c/2023HCA0208_09092024163409/https://saeedlex.com/c/2023HCA0208_09092024163409/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 9 ސެޕްޓެމްބަރު 2024 — ޓެކްސް ދައްކާ ފަރާތުން ގުޅުންހުރި ފަރާތަކާ ކުރާ މުޢާމަލާތަކީ އާމްސް ލެންތު މުޢާމަލާތެއްތޯ ކަނޑައެޅުމަށް ކޮމްޕެރަބިލިޓީ އެނަލިސިސް ހަދަންޖެހޭކަން ވިޔަފާރީގެ ފައިދާއިން ޓެކްސް ނެގުމުގެ ޤާނޫނުގައި ސާފު ޢިބާރާތުން ބުނެފައި ނުވިނަމަވެސް، ޤާނޫނު އެއްރޮއްޖަކުން ކިޔުމުން އެ އެނަލިސިސް ހެދުން ޤާނޫނީ ގޮތުން ލާޒިމްވެއެވެ؛ ޤާނޫނުގައި ކަމެއް ލާޒިމްކޮށް އެކަން ކުރާނެ އިޖުރާއަތު ބަޔާންކޮށްފައި ނުވާނަމަ، އެކަމާގުޅޭ ޚާއްޞަ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތަކާއި ގައިޑްލައިންތަކަކީ (މި ޙާލަތުގައި އޯ.އީ.ސީ.ޑީ ޓްރާންސްފަރ ޕްރައިސިންގ ގައިޑްލައިންސް) ޢަމަލުކުރަންޖެހޭ އުޞޫލުތަކެކެވެ. (ހައިކޯޓުގެ 2021/HC-A/274,275 ޤަޟިއްޔާގެ ރައުޔަށް ތާއީދުކޮށް) https://saeedlex.com/c/2022HCA288_09092024163242/https://saeedlex.com/c/2022HCA288_09092024163242/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 9 ސެޕްޓެމްބަރު 2024 — ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 87 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ ދަށުން ދަޢުވާ ނުކުރެވޭ އެހެން ކުށެއް ސާބިތުވާކަމަށް ކަނޑައެޅިދާނެ ނަމަވެސް، ސާބިތުވާކަމަށް ކަނޑައަޅާ އެ ކުށުގެ ޢުންޞުރުތައް ސާބިތުކުރެވޭ މިންވަރަށް ހެކި ލިބިފައި ހުންނަން ޖެހެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2024HCB1232_01092024094427/https://saeedlex.com/c/2024HCB1232_01092024094427/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 1 ސެޕްޓެމްބަރު 2024 — ޤާނޫނީ ވަކީލެއްގެ އެހީ ހޯދުމުގެ ޙައްޤަކީ ކޮންމެ މީހަކަށް ލިބިދީފައިވާ ޙައްޤެއް ކަމަށާއި، ހައްޔަރުކުރެވޭ ނުވަތަ ބަންދުކުރެވޭ މީހަކަށް އެ ޙައްޤު އަންގައި، ލަސްނުކޮށް ވަކީލެއްގެ އެހީ ހޯދައި މައްސަލަ ނިމެންދެން ދެމެހެއްޓުމުގެ ފުރުޞަތު ފަހިކޮށްދޭން ޖެހެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2024HCB1229_18082024150834/https://saeedlex.com/c/2024HCB1229_18082024150834/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 18 އޮގަސްޓް 2024 — ދަށު ކޯޓުގައި ޤާނޫނުއަސާސީގެ މާއްދާއެއް ނުވަތަ މަތީ މަރުޙަލާގެ ކޯޓުތަކުގެ ނިންމުންތައް ކަނޑައެޅިގެން ދައުލަތުން ބަޔާންކޮށްފައި ނުވުމަކުން، ބަންދަށް އެދުމުގެ އިޖުރާއަތާއި ސާބިތުކުރަންޖެހޭ ކަންކަމާ ބެހޭ ޚާއްޞަ ޤާނޫނުގެ މާއްދާތަކަށް ދަށު ކޯޓުގައި ޙަވާލާދީފައިވާނަމަ، އެ އިސްތިއުނާފަކީ ދަށު ކޯޓުގައި ދެކެވިފައި ނުވާ ވާހަކައެއްގެ މައްޗަށް ހުށަހެޅި އިސްތިއުނާފެއް ކަމުގައި ނުބެލެވޭނެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2021HCA080_18082024150540/https://saeedlex.com/c/2021HCA080_18082024150540/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 18 އޮގަސްޓް 2024 — ވަޒީފާއިން ވަކިކުރި ސަބަބަކީ އެކަށީގެންވާ ސަބަބެއްކަން ސާބިތުކޮށްދިނުމުގެ ބުރަ އޮތީ ވަޒީފާދޭ ފަރާތުގެ މައްޗަށް (ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 27 ވަނަ މާއްދާ)؛ ޕަރމަނަންޓް ސެކްރެޓަރީއެއްގެ ވަކިކުރުމުގައި ފުރަތަމަ ބަލަންޖެހެނީ ސިވިލް ސަރވިސް ޤާނޫނާއި ގަވާއިދުގައިވާ ސަބަބުތަކަށް https://saeedlex.com/c/2024HCB1228_13082024101740/https://saeedlex.com/c/2024HCB1228_13082024101740/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 13 އޮގަސްޓް 2024 — ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 198 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން، ޝަރީޢަތުގެ ކުރިން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުމުގެ މަރުޙަލާގައި ނިންމާ ނިންމުމެއް ދައުލަތަށް ވިޔަސް އެހެން ފަރާތަކަށް ވިޔަސް އިސްތިއުނާފުކުރެވޭނީ ނިންމި ތާރީޚުން ފެށިގެން 10 ދުވަހުގެ ތެރޭގައެވެ؛ (ރ) ގައިވާ 48 ގަޑިއިރުގެ އިސްތިސްނާ ހިނގަނީ ހަމައެކަނި ކޯޓު އަމުރެއް ދައުލަތުން އިސްތިއުނާފުކުރާ ޙާލަތަށެވެ (ޕެރ. 13-14). https://saeedlex.com/c/2021HCA349_12082024112635/https://saeedlex.com/c/2021HCA349_12082024112635/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 12 އޮގަސްޓް 2024 — ޤާނޫނުއަސާސީގެ 43 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) އަކީ ބަދަލު ނަގައިދިނުމާއި ބަދަލުގެ މިންވަރާ ގުޅޭ އަކުރެއް ނޫނެވެ؛ އެއީ އިދާރީ ފިޔަވަޅެއްގެ ސަބަބުން ޙައްޤަކަށް އުނިކަމެއް ލިބޭ މީހާއަށް ސަބަބު ލިޔުމުން ލިބުމުގެ ޙައްޤެވެ؛ ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 87 (ށ) އާއި 88 (ހ) ގެ ދަށުން ޓްރައިބިއުނަލުގެ ނިންމުންތަކަކީ އިދާރީ ފިޔަވަޅުތަކެއް ކަމުގައި މާނަ ނުކުރެވޭނެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2024HCA79_12082024112754/https://saeedlex.com/c/2024HCA79_12082024112754/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 11 އޮގަސްޓް 2024 — އިސްތިއުނާފީ މައްސަލައެއްގެ ދެފަރާތް ސެޓްލްމަންޓް އެއްބަސްވުމެއް ހަދައި، ޓްރައިބިއުނަލްގެ މައްސަލައާއި ހައިކޯޓުގެ ޤަޟިއްޔާ އަނބުރާ ގެންދިޔުމަށް އެއްބަސްވެއްޖެނަމަ، އެ ޤަޟިއްޔާގެ އިސްތިއުނާފީ ދަޢުވާ ފޯމް ބާޠިލުކުރެވޭނެއެވެ. https://saeedlex.com/c/2022HCA122_07082024154145/https://saeedlex.com/c/2022HCA122_07082024154145/Tue, 06 Oct 2026 00:00:00 +0000ހައިކޯޓު · 7 އޮގަސްޓް 2024 — ޤާނޫނެއް ވުޖޫދަށް އައުމުގެ ކުރިން ހިނގާފައިވާ ޙާދިޘާއެއްގެ މައްޗަށް، ޤާނޫނުން ޞަރީޙަ ބަހުން އިސްތިސްނާކޮށްފައިނުވާނަމަ، ފަހުން ވުޖޫދަށް އަންނަ ޤާނޫނެއް ނުހިނގާނެއެވެ؛ މިއީ މާނަކުރުމުގެ ހަމަތައް ބަޔާންކުރުމުގެ ޤާނޫނުގެ 12 ވަނަ މާއްދާގެ (ބ) އާއި ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނިންމުންތަކުން ކަނޑައެޅިފައިވާ އާންމު އުޞޫލެވެ (ޕެރ. 13-14).